zondag 31 maart 2013

Laat het denken je kijken niet in de weg staan

'Laat het denken je kijken niet in de weg staan', zo maar even een quootje van de afgelopen tekenles. Hoe diepzinnig. Na een niet al te succesvolle les met pastelkrijt, stond er deze keer portrettekenen op het programma. Dat ligt meer in mijn straatje. Ik heb altijd veel portretten getekend, en altijd op gevoel. Nou, zo niet deze keer. Het was nog net geen wiskunde, hoewel er behoorlijk gezucht en gesteund werd door de groep toen we moesten uitrekenen hoe breed het hoofd moest zijn, nl. 2/3 van de lengte. Lang leve de calculator op de smartphone :-) . Er werden strepen getrokken van de binnenkant van de ogen naar de neusvleugels, van het midden van de pupil naar de mondhoeken. Een portret werd, haast wiskundig, ontleed in lijnen en strepen. Natuurlijk gelden die 'standaardverhoudingen', bijv. tussen de 2 ogen 'past' 1 oog alleen voor héél symmetrische mensen, meestal modellen. Maar zelfs bij de afbeelding van een model waarop driftig lijnen gezet werden, was het niet 'perfect'. Nou, is perfect natuurlijk sowieso een beperkt begrip. Maar hoe beter je in je tekeningen let op die lijnen en in welke mate het model daar van 'afwijkt', hoe beter je portret lijkt. Dus gewoon kijken, kijken, kijken en dat tekenen en niet denken...oh ja, daar ongeveer hoort de neus of de mond.

Dus niet denken, maar kijken. En er valt nogal wat te zien  in zo'n gezicht. Alleen al de details waar je op kan letten in bijvoorbeeld een oog:


tekening oog
Schaduw aan de binnenkant van het oog, omdat het immers bol staat. En schaduw onder de wimper van het bovenste ooglid. De wimper zelf die je vooral niet moet proberen te tekenen. De onderste rand van de iris is wel te zien, de bovenste vaak niet. En dit is dan alleen nog maar het oog. Het duizelt me een beetje. Maar goed, voor deze les leidde het tot onderstaand resultaat:

tekening model
 Groot nadeel van deze informatie is wel dat ik geen mens meer kan zien zonder na te gaan of de wenkbrauwen inderdaag gelijk lopen met de bovenkant van het oor of dat als je een lijn trekt vanaf de binnenste ooghoeken naar beneden of je inderdaad bij de neusvleugel uitkomt. Maar bedenk....ik kijk alleen, ik denk niks ;-)

zondag 24 maart 2013

Compositie in 3D

Mijn herinrichtingsproject van de woonkamer heeft een aantal maanden stil gelegen, geen tijd, geen zin, etc. Tot ik van de week door een boek over woondecoratie bladerde. Hoewel ik heb boek nogal suf vond qua schrijfstijl en ook de voorbeelden niet helemaal mijn smaak waren, borrelde de inspiratie wel direct op. Toch gek, hoe dat dan werkt. Blijkbaar is het zien van andere voorbeelden in combinatie met ideeën die al ergens in je bovenkamer lagen opgeslagen voldoen. Afijn, toen direct maar begonnen met het dressoir, waar weliswaar een mooie canvasprint van een eigen ontwerp boven hangt, maar verder nogal kaal was. Met behulp van de stukken die ik had ben ik aan het schuiven gegaan. En dan valt me weer op dat er enerzijds best veel raakvlakken zijn met het maken van een compositie met fotograferen of schilderen, ook hier moet je oog moet van element naar element springen. 'The eye has to travel', zei Diane Vreeland al, mode-expert van o.a. Vogue, Harpers Bazaar, een waar woord ook voor andere creatieve vlakken. Maar met fysieke objecten een compositie maken, vraagt wel dat je met andere zaken rekening houdt dan als je in 2D werkt. Hoogte wordt ineens belangrijk, zonder verschillende hoogtes, geen mooie 'compositie'. Welke elementen schuif je naar voren? En welke wat meer op de achtergrond? Leuk om daar mee bezig te zijn. En wellicht ook wel belangrijk met het oog op de toekomst. Laatst las ik dat de eerste 3D pen op de markt is. Leuk! In dit filmpje zie je hoe ze een 3-D Eiffeltorentje tekenen, hoe cool is dat? En zelfs mijn bibliotheek geeft al een cursus 3D-printen. Dus toch niet zo gek om met oog op deze ontwikkeling wat vaker met fysiek ontwerpen bezig te zijn. Vooralsnog is dit het resultaat van de 3D compositie van mijn dressoir:


compositie van dressoir
Bijschrift toevoegen
Het schilderij zou nog iets lager kunnen, maar daar durfde ik nog niet aan te beginnen, ik was al blij dat het recht hangt, maar verder heb ik net zo lang geschoven tot alles op de millimeter nauwkeurig staat voor 'mijn' perfecte compositie. En ach, als ik deze opstelling zat ben kan ik er straks altijd nog een eigen 3-D getekend kunstwerk neerzetten.

zondag 17 maart 2013

Het gaat om de reis, niet het einddoel

Vorige week op de tekenles moest er weer geschilderd worden. Neem maar een afbeelding of voorwerp me en hup aan de slag. Weliswaar met wat aanwijzingen, maar toch...het voelt alsof je moet gaan fietsen terwijl je nog niet hebt leren lopen. Want hoe maak ik nou een mooie rechte lijn met een kwast? En hoe krijg je detaillering in je vlakken? En nee 2,5 uur is zeker niet genoeg tijd om iets anders op te leveren dat er niet uit ziet als een paar wiebelige vlakken die een kleuter ook had kunnen produceren. Nee, ik was ook helemaal niet gefrustreerd. Onze juf riep nog vrolijk: 'fijn hè, zo lekker geconcentreerd bezig te zijn'. Nou, nee dus. Ik kon me alleen maar focussen op het einddoel, en dat zag er niet uit. Maar natuurlijk heeft ze wel gelijk. Het gaat om het bezig zijn en het leren. En natuurlijk kan je niet na de tweede keer dat je ooit in je leven een schilderpenseel hebt vastgehouden een goed gelijkend perfect uitgevoerd landschap verwachten.

Wat ik geleerd heb van al dat gepruts is dat schilderen ook afstand nemen is, letterlijk en figuurlijk. Vanaf een paar meter afstand leek mij kunstwerk nog helemaal niet zo beroerd liet de juf mij zien. En inderdaad, je zag diepte en perspectief. Er was alleen geen tijd meer om nog meer details aan te brengen. En figuurlijk afstand nemen helpt ook, want rationeel weet je natuurlijk ook dat je geen perfect resultaat kan verwachten. En dat gaat ook nooit komen, want als je meer ervaring hebt, stel je natuurlijk ook hogere eisen. En ook daarom moet je de focus op het eindresultaat loslaten. Dus deze week gewoon lekker onbekommerd geprutst met modeltekenen, verschillende materialen geprobeerd, en hé ineens lijkt het ook nog ergens op. Er is nog hoop.

Oh, en het schilderij? Toen ik toch wel tevreden was over het perspectief en de kleuren begon ik aan het schilderen van de straat, waarbij ik een nogal ongelukkige kleur donkerbruin/groen had gebruikt kan ik er zelfs nadat ik een weekje afstand van heb genomen niet enthousiast over worden. Project mislukt. Om een beetje moed te houden, één van de resultaten van het modeltekenen:


tekening model
Bijschrift toevoegen
 Zie ook: http://theminart.blogspot.nl/2013/06/frustratie-of-flow.html

zondag 10 maart 2013

Fotograferen met een thema

Van de week zag ik op pinterest een serie foto's waarbij een vrouw op een tafel stond en je alleen de voeten en een deel van het lichaam zag, maar niet het gezicht. En aangezien je hersenen het plaatje compleet willen maken, gaat je verbeelding direct met je aan de haal. Nu is dit een lollig onderwerp, maar het kan ook behoorlijk serieus. Op de Wereld Draait Door zag ik een serie foto's van fotografe Claire Felicie , het waren portretten van soldaten. Er was er één voor, één tijdens en één na hun missie gemaakt. De houding, belichting etc. waren gelijk. Dus het enige dat je ziet is het gezicht en de verschillen daarin. Heel indrukwekkend.
Maar om weer terug te komen op het thema 'thema', maak eens een serie foto's met je mobiel van bijv. stoeptegels en dat een periode lang. En kijk wat er gebeurt.  Ook leuk voor op vakantie. Of maak een serie rondom een onderwerp. Ik heb eens een serie moeten maken over de kleur 'rood' of over het thema 'door de bomen het bos niet meer zien'. Maak associaties, laat het een poosje sudderen in je hersenpan, en ga aan de slag. Zo heb ik tijdens een weekend Barcelona eens foto's gemaakt op basis van het boek van Carlos Ruiz Zafon 'schaduw van de wind', prachtig boek waarin Barcelona een belangrijke rol speelt. Nu is het boek nogal geheimzinnig en er is veel mist en regen. Nogal lastig om foto's van een mistig Barcelona te maken als het schitterend weer is. Daarom heb ik foto's gemaakt van de 'schaduwkant' van Barcelona, schaduwen en reflecties. Om zo toch wat geheimzinnige foto's te kunnen maken, zoals deze:


een reflectie van de Sagrada Familia in de vijver van het (nogal armoedige) parkje dat er voor ligt. Dat is weer eens wat anders dan de standaard vakantiekiekjes, hoewel ik van een kiekje dat we op het terras aan een roséétje zitten natuurlijk ook erg blij word.

zondag 3 maart 2013

urban sketch kriebels

Het voorjaar komt er aan, en waar anderen kriebels krijgen om de tuin te gaan doen, de caravan of motor uit de stalling te gaan halen, krijg ik urban sketching kriebels! In dit kikkerlandje vind ik het in de wintermaanden toch echt te koud om buiten te gaan zitten tekenen, gelukkig is er de site van de urban sketchers waar ook 's winters prachtige tekeningen te zien zijn uit landen waar ze niet zo'n last hebben van koud weer. Of waar de hard-core sketchers ook 's winters gewoon door gaan. Tja, je bent een bikkel of niet. Maar goed, tot dat het hier warm genoeg is, geniet ik van de tekeningen van anderen.

Mijn favoriete sketchers zijn toch wel, Lapin en Tommy Kane.Lapin maakt prachtige, soms wat surrealistische tekeningen, van ondere andere woonplaats Barcelona. Hij gebruikt oude boekhoudschriften om in te tekenen. En het gekke is dat de lijnen van de schriften niet storen, maar juist iets extra's doen voor de tekeningen. Leuk! Tommy Kane maakt de meest waanzinnig gedetailleerde tekeningen. Iets waar ik nooit en te nimmer het geduld voor zou kunnen opbrengen, maar de resultaten zijn prachtig. Vooral de manier waarop hij met kleurpotlood werkt vind ik heel bijzonder.  Een Nederlandse Urban Sketcher die ook prachtige sketsches maakt is René Feijten. Hij komt uit het zuiden van het land, en als ik zijn tekeningen zie dan bedenk ik me altijd dat er in Nederland ook nog zo veel mooie plekken zijn waar ik nog niet ben geweest.

Ik hoop als het weer meezit binnenkort weer wat nieuwe sketches hier te posten, maar tot die tijd hou ik het bij het verzamelen van mijn favoriete sketches op pinterest of het kijken naar 'the masters' natuurlijk op www.urbansketchers.org